Komunikasi Interpersonal dan Massa Dalam Islam
Relevansi Ajaran Al-Qur'an untuk Penyiaran Islam Di Era Modern

This study discusses the role of mass media in the dissemination of Islamic da’wah in the digital era, emphasizing the importance of applying the communication principles outlined in the Qur’an. In an increasingly connected world, mass media such as television, radio, and social media have become effective channels for spreading the message of Islam to a global audience. However, the main challenge is ensuring that the message conveyed remains aligned with Islamic teachings—communicative, honest, just, and full of wisdom. This research examines how the principles of Islamic communication can be applied in da’wah through digital media to build a positive image of Islam in the global world. Additionally, the study highlights the importance of maintaining ethical communication, including politeness, honesty, and accuracy in every message conveyed through media platforms. The findings indicate that, while digital media offers great opportunities for spreading da’wah, the application of appropriate communication ethics is crucial to ensuring that the da’wah is not only effective but also beneficial and fosters harmonious interfaith relations. The study recommends strengthening ethical communication guidelines for Islamic da’wah broadcasters to optimize the use of media in spreading messages of goodness and tolerance.

Cara Mengutip
Lutfiyah, L., & Khuluq, M. S. (2024). Komunikasi Interpersonal dan Massa Dalam Islam: Relevansi Ajaran Al-Qur’an untuk Penyiaran Islam Di Era Modern. ALAMTARA, 8(1), 37-53. https://doi.org/10.58518/alamtara.v8i1.3007

Lujeng Lutfiyah

Institut Agama Islam Tarbiyatut Tholabah Lamongan, Indonesia

Moh. Sahlul Khuluq

Institut Agama Islam Tarbiyatut Tholabah Lamongan, Indonesia

Abd Kadir, Kauthar, Shafiyah Abdul Khodir, Mesbahul Hoque, Norzulaili Mohd Ghaza, and Siti Mardhiyah Binti Kamal Azhar. n.d. “Enhancing Interpersonal Communication: Lessons from’Qaulan Sadidan’in the Quran.”

Abu Muhammad al-Husain bin Mas’ud al-Farra al-Bagawi. 1997. Ma’alim Al-Tanzil. IV. Riyadh: Dar Thibah.

Al-Alusiy, Abu al-Tsana Syihab al-Din Mahmud Afandi. 1994. Ruh Al-Ma’ani Fi Tafsir Al Qur’an Al-‘Adhim Wa Al-Sab‘u Al-Masani. Bairut: Dar al-Fikr.

Al-Andalusiy, Abu Hayyan. 1993. Al-Bahr Al-Muhith Fi Tafsir Al-Quran Al-Karim. Bairut: Dar al-Kutub al-’Ilmiyyah.

Al-Maragiy, Mushthafa Ahmad. 1365. Tafsir Al-Maraghiy. Kairo: Mushthafa al-Babiy al-Halabiy wa Awladuh.

Alifi, Daryan Pratama, Fitri Novianti Hidayah, Adellia Vanessa, and Hisny Fajrussalam. 2024. “Media Dalam Islam; Membangun Sikap Kritis Terhadap Berita Palsu Dan Propaganda.” IHSAN: Jurnal Pendidikan Islam 2(2):122–33.

Amrullah, Abdul Malik Abdul Karim. 2003. “Tafsir Al-Azhar.” Singapore: Kerjaya Printing Industries.

Anam, Hoirul, and Ratu Kusumawati. 2023. “Bentuk-Bentuk Komunikasi Dalam Perspektif Al-Qur’an Dan Implementasinya Terhadap Kehidupan Masyarakat.” Journal of Da’wah 2(2):231–56.

Dzulhusna, Najhan, Nunung Nurhasanah, and Yuda Nur Suherman. 2022. “Qaulan Sadida, Qaulan Ma’rufa, Qaulan Baligha, Qaulan Maysura, Qaulan Layyina Dan Qaulan Karima Itu Sebagai Landasan Etika Komunikasi Dalam Dakwah.” Journal Of Islamic Social Science And Communication (JISSC) DIKSI 1(02):76–84.

Ibn Katsir, Abu al-Fida Isma’il bin ‘Umar. 1999. Tafsir Al-Quran Al-‘Azhim. Bairut: Muassasah ar-Risalah.

Iskandar, Isman. 2019. “Prinsip Komunikasi Al-Qur’an Dalam Menghadapi Era Media Baru.” Al-Fanar: Jurnal Ilmu Al-Qur’an Dan Tafsir 2(1):55–74.

Istriyani, Ratna, and Nur Huda Widiana. 2017. “Etika Komunikasi Islam Vs Hoax Di Dunia Maya.” Jurnal Ilmu Dakwah 36(2).

Jariah, Ainun, Achmad Abu Bakar, and Hasyim Haddade. 2022. “Nilai-Nilai Pendidikan Karakter Dalam Qashas Al-Qur’an (Studi Sintesis Kisah-Kisah Dalam Al-Qur’an).” Action Research Literate 6(1):1–13.

Kasir, Ibnu, and Syahrul Awali. 2024. “Peran Dakwah Digital Dalam Menyebarkan Pesan Islam Di Era Modern.” Jurnal An-Nasyr: Jurnal Dakwah Dalam Mata Tinta 11(1):59–68.

Khatimah, Husnul. 2018. “Posisi Dan Peran Media Dalam Kehidupan Masyarakat.” Tasamuh 16(1):119–38.

Marwah, Nur. 2021. “Etika Komunikasi Islam.” Al-Din: Jurnal Dakwah Dan Sosial Keagamaan 7(1).

Masruuroh, Lina. 2021. Pengantar Teori Komunikasi Dakwah (Edisi Revisi). Scopindo Media Pustaka.

Moll, Yasmin. 2020. “The Idea of Islamic Media: The Qur’an and the Decolonization of Mass Communication.” International Journal of Middle East Studies 52(4):623–42.

Munir, Muhammad. 2021. Manajemen Dakwah. Prenada Media.

Mutakin, Ali, and Siti Uswatun Khasanah. 2023. Moderasi Dakwah Untuk Generasi Millenial Melalui Media Digital. Publica Indonesia Utama.

Nurdin, Ali. 2014. “Akar Komunikasi Dalam Al Quran.” Jurnal Kajian Komunikasi 2(1):12–26.

Pickering, Peg. 2006. How to Manage Conflict. ESENSI.

Putra, Fauzi Eka, and Mami Nofrianti. 2024. “Analysis of the Principles of Communication in the Perspective of the Qur’an.” Semantik: Journal of Social, Media, Communication, and Journalism 2(1):65–73.